پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 25 |
| تعداد شمارهها | 533 |
| تعداد مقالات | 4,160 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,477,746 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,207,496 |
ارائه چارچوب نظری عدالت تربیتی در نظام آموزش و پرورش ایران: واکاوی دیدگاههای راولز و مصباحیزدی | ||
| پژوهش در آموزش معارف و تربیت اسلامی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 17 اردیبهشت 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.48310/riet.2026.22076.1626 | ||
| نویسندگان | ||
| رقیه رحیمی دمیرچی درسی1؛ سعید بهشتی* 2؛ نجمه وکیلی3 | ||
| 1گروه مطالعات تربیتی و برنامه ریزی درسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. | ||
| 2استاد، فلسفه تعلیم و تربیت، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران. | ||
| 3استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکزی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر با هدف تحلیل عدالت تربیتی از دیدگاه جان راولز و نقد آن از منظر آیتالله مصباح یزدی در جهت ارائه چارچوب مفهومی در نظام آموزش و پرورش ایران تدوین شده است. روش پژوهش کیفی از نوع تحلیل محتوا و تحلیل فلسفی-انتقادی متون بود که در آن اصول نظری عدالت از نظر راولز شامل آزادیهای برابر، برابری منصفانه فرصتها و اصل تفاوت استخراج و پیامدهای تربیتی آن در حوزههایی چون توزیع عادلانه منابع، جبران نابرابریهای اجتماعی و طبیعی و تأکید بر بیطرفی ارزشی در مدرسه بررسی شده است. در ادامه، با اتکا بر مبانی انسانشناختی و غایتگرایانه اندیشه مصباح یزدی، نقدهایی همچون ناهمخوانی مبانی لیبرالی با نگرش اسلامی، ناکافی بودن بیطرفی ارزشی برای تربیت انسان متعالی، غفلت از هدف معنوی در تربیت راولزی و کمرنگ شدن نقش دین در خانواده مطرح شد. یافتههای تحلیل تطبیقی نشان داد که عدالت تربیتی در چارچوب اسلامی علاوه بر فرصت برابر، نیازمند هدایت اخلاقی، تقویت هویت دینی و توجه به تفاوتهای استعداد انسانی است. بر این اساس، چارچوب پیشنهادی پژوهش بر چهار محور اصلی شکل گرفت: تضمین فرصتهای برابر آموزشی، ارتقای تربیت ارزشمحور، شایستهپروری متناسب با ظرفیتها و جبران چندبعدی نابرابریها. نتیجه پژوهش بیانگر آن است که همافزایی نقاط قوت نظریه راولز با مبانی ارزشی اندیشه مصباح یزدی میتواند الگویی بومی و کارآمد برای آموزش و پرورش ایران فراهم سازد؛ الگویی که در آن عدالت اجتماعی، کیفیت یادگیری و تربیت معنوی به صورت همزمان تحقق یافته و زمینه رشد هویت فرهنگی، انسجام اجتماعی و توسعه پایدار را مهیا میسازد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عدالت تربیتی؛ جان راولز؛ آیتالله مصباح یزدی؛ تربیت ارزشمحور؛ آموزش و پرورش ایران | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| A theoretical Framework for Educational Justice in Iran's Educational System: An Analysis of Rawls and Mesbah-Yazdi's Perspectives | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Rogayeh Rahimi1؛ Saeed Beheshti2؛ Najmeh Vakili3 | ||
| 1دانشکده تعلیم وتربیت اسلامی | ||
| 2Professor, Philosophy of Education, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran. | ||
| 3Assistant Professor, Department of Educational Sciences, Islamic Azad University, Central Tehran Branch, Tehran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| This study aims to analyze educational justice from the perspective of John Rawls and examine its critique by Ayatollah Mesbah Yazdi in order to propose a conceptual framework for Iran’s educational system. It first explains Rawls’s principles of justice—equal basic liberties, fair equality of opportunity, the difference principle—and discusses their educational implications in areas such as equitable distribution of resources, compensating for natural and social inequalities, the emphasis on value neutrality in schools. It then presents Mesbah’s critiques based on Islamic anthropology and teleology, including the incompatibility of liberal foundations with the Islamic worldview, the inadequacy of value neutrality for cultivating a morally elevated human being, the neglect of spiritual purpose in Rawlsian education, and the diminished role of religion and the family. Comparative analysis reveals that educational justice in the Islamic framework requires not only equal opportunities but also moral guidance, religious identity formation, and attention to diverse human capacities. Accordingly, the proposed framework is built upon four pillars: ensuring equal educational opportunities, strengthening value-based education, talent development consistent with individual capacities, and multidimensional compensation for inequalities. The study concludes that integrating the strengths of Rawls’s theory with the value-oriented foundations of Mesbah’s thought can offer an indigenous . | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Educational justice, John Rawls, Ayatollah Mesbah Yazdi, value-based education, Iranian educational system | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 38 |
||