پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 25 |
| تعداد شماره‌ها | 556 |
| تعداد مقالات | 4,410 |
| تعداد مشاهده مقاله | 7,319,011 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,814,485 |
تحلیل روایت استعاری رمضان در غزلیات حافظ | ||
| پژوهش در آموزش زبان و ادبیات فارسی | ||
| مقاله 1، دوره 7، شماره 1، فروردین 1405، صفحه 1-15 اصل مقاله (519.44 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.48310/rpllp.2026.22168.1311 | ||
| نویسنده | ||
| تیمور مالمیر* | ||
| گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده زبان و ادبیات، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران | ||
| چکیده | ||
| پیشینه و اهداف: حافظ شیرازی در دوازده غزل، عناصر مربوط به رمضان، عید فطر و روزه‌داری را به‌صورت استعاره‌های روایی به کار برده است. این عناصر در ساختار معنایی غزل‌ها کارکردی فراتر از اشاره‌های دینی دارند و به ابزاری برای بیان دیدگاه انتقادی شاعر تبدیل می‌شوند. هدف این پژوهش تبیین و تحلیل یکی از شیوه‌های رندی حافظ از طریق بررسی نقش این استعاره‌ها در شکل‌گیری پیرنگ غزل‌هاست. روش‌ها: این پژوهش با تکیه بر دیدگاه پل ریکور درباره نقش استعاره در پیرنگ‌سازی روایت و با روش توصیفی - تحلیلی انجام شده است. در این چارچوب، غزل‌هایی که در آن‌ها تعابیر و عناصر مربوط به رمضان و روزه‌داری حضور دارد بررسی شده تا کارکرد استعاره‌ها در شکل‌دهی به روایت و انتقال معنا روشن شود. یافته‌ها: نتایج نشان می‌دهد که حافظ با بهره‌گیری از عناصر رمضان، روزه‌داری و عید فطر، فضایی استعاری ایجاد می‌کند که در آن رفتار مدعیان زهد و تصوف به نقد کشیده می‌شود. اشاره به شادی و عشرت پس از پایان رمضان و رؤیت هلال شوّال در بسیاری از موارد ناظر به کسانی است که در ماه رمضان به جای عبادت، به عشرت پنهانی روی آورده‌اند و پایان ماه را فرصتی برای بازگشت آشکار به همان رفتارها می‌دانند. همچنین تأکید بر ضرورت شادی در ماه شعبان، کنایه‌ای از کسانی است که از فرارسیدن رمضان ناخشنودند و می‌کوشند پیش از محدودیت‌های آن، به عیش و نوش بپردازند. نتیجه‌گیری: تحلیل این غزل‌ها نشان می‌دهد که حافظ از استعاره‌های مرتبط با رمضان و عید فطر برای ساختن پیرنگی انتقادی بهره می‌گیرد که هدف آن افشای ریاکاری مدعیان زهد است. بدین‌ترتیب، این استعاره‌ها نه‌تنها نقشی زیبایی‌شناختی دارند، بلکه به ابزاری برای نقد اجتماعی و اخلاقی تبدیل می‌شوند و یکی از جلوه‌های مهم رندی حافظ را در سطح روایت و معنا آشکار می‌سازند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| غزلیات حافظ؛ رندی حافظ؛ ماه رمضان؛ استعارۀ روایی؛ پل ریکور | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Metaphorical Narrative of Ramadan in Hafiz’s Ghazals | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Teymoor Malmir | ||
| Department of Persian Language and Literature, Faculty of Language and Literature, University of Kurdistan, Sanandaj, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| Background and Objectives: In twelve of his ghazals, Hafez of Shiraz employs elements related to Ramadan, Eid al-Fitr, and fasting as narrative metaphors. These elements function beyond their religious references and become instruments for expressing the poet’s critical viewpoints. The aim of this study is to explain and analyze one of Hafez’s techniques of rendi (subtle cleverness) by examining the role of these metaphors in shaping the plot of the ghazals. Methods: This research is conducted through a descriptive-analytical approach, drawing on Paul Ricoeur’s views regarding the role of metaphor in narrative emplotment. Within this framework, the ghazals that contain expressions and elements related to Ramadan and fasting are examined in order to clarify how these metaphors contribute to the formation of narrative and the conveyance of meaning. Findings: The results show that Hafez, by employing elements of Ramadan, fasting, and Eid al-Fitr, creates a metaphorical space in which the behavior of those who claim piety and Sufi austerity is critically examined. References to joy and revelry after the end of Ramadan and the sighting of the Shawwal crescent often point to individuals who, instead of devoting themselves to worship during Ramadan, engaged in secret revelry and see the month’s end as an opportunity to openly return to the same behavior. Likewise, Hafez’s emphasis on the necessity of joy during Sha‘ban hints at those who are displeased by the arrival of Ramadan and seek to indulge in worldly pleasures before its restrictions begin. Conclusion: The analysis of these ghazals shows that Hafez uses metaphors associated with Ramadan and Eid al-Fitr to construct a critical narrative plot aimed at exposing the hypocrisy of those who falsely claim piety. Thus, these metaphors serve not only an aesthetic function but also become tools for ethical and social critique, revealing an important aspect of Hafez’s rendi in both narrative structure and meaning. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Hafiz’s Ghazals, Hafiz’s Rendi, Ramadan, Narrative Metaphor, Paul Ricoeur | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 262 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 199 |
||