پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 25 |
| تعداد شمارهها | 550 |
| تعداد مقالات | 4,332 |
| تعداد مشاهده مقاله | 7,086,642 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,676,716 |
نشانهشناسی گفتمانها در آثار عبدالحسین زرینکوب | ||
| پژوهش در آموزش زبان و ادبیات فارسی | ||
| مقاله 2، دوره 7، شماره 2، تیر 1405، صفحه 13-26 اصل مقاله (464.71 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.48310/rpllp.2026.23431.1357 | ||
| نویسندگان | ||
| حبیب الله عباسی* 1؛ شیرین روشنی2 | ||
| 1عضو هیات علمی دانشگاه خوارزمی | ||
| 2دانشجوی دکتری رشتۀ زبان و ادبیات فارسی دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| این جستار با هدف تحلیل گفتمانی و نشانهشناختی آثار عبدالحسین زرینکوب، میکوشد تا با تلفیق دو چارچوب نظریِ «نظریۀ گفتمانِ ارنستو لاکلائو و شانتال موفه» و «نظریۀ نشانهشناسی فرهنگیِ یوری لوتمان»، سازِکارهای شکلگیری و بازتولید معنا در سه حوزۀ فرهنگی، تاریخی و معرفتی آثار او را تبیین کند. مسئلۀ اصلی آن است که چگونه زرینکوب از طریق زبان و روایت، تاریخ و معرفت را در قالب گفتمانهایی متکثر سامان میدهد که همزمان به هویت فرهنگی ایرانی و تجربۀ تاریخی آن مشروعیت میبخشند. روش پژوهش، تحلیل کیفی گفتمان با رویکرد تلفیقی است؛ بدینمعنا که در سطح نخست، دالهای مرکزی هر متن شناسایی شده و بر اساس نظریۀ لاکلائو و موفه، روابط همارزی و تفاوت میان آنها بررسی میشود؛ سپس با تکیه بر مفهوم «سمیوسفر» لوتمان، تعامل میان متون و نظامهای فرهنگی در درون فضای فرهنگی ایران تحلیل میگردد. یافتهها نشان میدهد که زرینکوب در گفتمان فرهنگیِ خود، از طریق بازخوانی اسطورهها و عرفان، نوعی بازسازی هویت ملی و معنوی را سامان میدهد؛ در گفتمان تاریخی، با بازتفسیر روایتهای مغلوبیت و احیای اندیشۀ مقاومت، تاریخ را به عرصهای زنده از معنا تبدیل میکند؛ و در گفتمان معرفتی، با تأکید بر پیوند معرفت و زیستجهان انسانی، نوعی خرد تاریخی-تأملی را بنیان مینهد. در مجموع، تحلیل نشان میدهد که جهان فکری زرینکوب عرصهای است برای تعامل مستمر نشانهها و گفتمانها که همواره، معنا در آن در حال بازتولید و گسترش است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| زرینکوب؛ گفتمان هویتی؛ گفتمان تاریخی؛ گفتمان معرفتی؛ نشانهشناسی فرهنگی؛ یوری لوتمان؛ لاکلائو و موفه | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| A Semiotic Analysis of Discourses in the Works of Abdolhossein Zarrinkoub | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Shirin Roshani2؛ | ||
| 2Ph.D. Candidate in Persian Language and Literature, Kharazmi University, Tehran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| This study examines the discursive and semiotic dimensions of the works of Abdolhossein Zarrinkoub through an integrated framework combining Ernesto Laclau and Chantal Mouffe’s Discourse Theory with Yuri Lotman’s Cultural Semiotics. The main objective is to explore how meaning is constructed and reproduced in Zarrinkoub’s cultural, historical, and epistemological writings. Employing a qualitative discourse-analytical approach, the study identifies the central signifiers of selected texts and analyzes their relations through the concepts of equivalence and difference. It also investigates the interaction of texts and cultural systems within the Iranian semiosphere. The findings reveal that Zarrinkoub reconstructs national and spiritual identity through the reinterpretation of myths and mystical traditions. In his historical writings, he redefines narratives of decline and resistance, presenting history as an active field of meaning-making. In the epistemological domain, he emphasizes the relationship between knowledge and human experience, thereby developing a reflective historical rationality. Overall, the study demonstrates that Zarrinkoub’s intellectual world is characterized by the continuous interaction of signs, texts, and discourses, through which cultural meanings are constantly reproduced, negotiated, and expanded. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Abdolhossein Zarrinkoub, Identity Discourse, Historical Discourse, Epistemological Discourse, Cultural Semiotics, Yuri Lotman, Laclau and Mouffe | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 86 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 44 |
||