| تعداد نشریات | 25 |
| تعداد شمارهها | 515 |
| تعداد مقالات | 4,033 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,265,023 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,056,925 |
کاربرد سبکشناسی لایهای در پرورش تفکّر انتقادی و بهبود مهارت سواد خواندن (بر پایۀ تدریس درس کاوۀ دادخواه کتاب فارسی پایۀ یازدهم) | ||
| پژوهش در آموزش زبان و ادبیات فارسی | ||
| دوره 6، شماره 2، تیر 1404، صفحه 75-99 اصل مقاله (464.06 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.48310/rpllp.2025.20271.1255 | ||
| نویسندگان | ||
| مجتبی میلادی* 1؛ هوشنگ محمدی افشار2؛ اصغر سلطانی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهید باهنر کرمان | ||
| 2دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان. | ||
| 3دانشیار گروه علوم تربیتی دانشگاه شهید باهنر کرمان. | ||
| چکیده | ||
| چکیده زمینه و هدف: امروزه سواد خواندن یکی از مهمترین مهارتهای مورد نیاز برای هر انسانی در هر جامعهای است زیرا که این مهارت، ابزار تفکّر و حلّ مسئله و یادگیری در همۀ زمینههاست. بهبود مهارت سواد خواندن با کاربست سبکشناسی لایهای در تحلیل متون ادبی، موضوع اصلی این پژوهش است. روشها: روش مورد استفاده در این مقاله، توصیفی - تحلیلی و بر مبنای مطالعه و کاربست نظریهها در کلاسهای درس دورۀ متوسطه است. یافتهها: تحلیل متون ادبی بر پایۀ سبکشناسی لایهای، آن هم در فرایند تدریجی آموزش در چهارچوب مدل سازندهگرایی، میتواند ابتدا به تقویت «درک مطلب» به عنوان مهمترین شاخص سواد خواندن و سپس به بهبود کل مهارت در انواع متون(اعم از ادبی، علمی، اطّلاعاتی و ...) بینجامد. علاوه بر این، نتایج و دستاوردهای تحلیل سبکشناسانۀ متون ادبی، می-تواند خود، پشتوانهای گردد برای نقد روشمند ادبی، آفرینش سازههای نوین ادبی و بهبود هر چه بهتر مهارت سواد خواندن. نتیجه: هدف از سبک شناسی لایهای، تحلیل، واکاوی و درک و فهم تمامی لایههای برونی و درونی متن، برای دستیابی به نوعی سبک شخصی و نیّت مؤلّف است و این اقدامات در مواقعی با مراحل پنجگانۀ مهارت«دقیق خوانی» و همچنین با سطوح عالی یادگیری «بلوم» مناظر میشود و در این صورت است که ابزاری بسیار سودمند میگردد برای پرورش تفکّر نقّاد، یادگیری و بهبود مهارت سواد خواندن. تحلیل پیکرۀ متن ادبی کاوۀ دادخواه، بر پایۀ سبکشناسی لایهای، یکی از نمونههای کار است. پس از تحلیل تمامی لایههای متن، درمییابیم که سبک شخصی مؤلّف در لایۀ «ایدئولوژیک» نمایان میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سواد خواندن؛ تفکّر نقّاد؛ متون ادبی؛ سبک شناسی؛ لایهای | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Application of Layered Stylistics in Fostering Critical Thinking and Improving Reading Literacy Skills (Based on Teaching the Lesson "Kaveh the Just" Persian Textbook) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| mojtaba Miladi1؛ Hoshang Mohammadi2؛ Asghar Soltani3 | ||
| 1دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهید باهنر کرمان | ||
| 2Associate Professor, Department of Persian Language and Literature, Shahid Bahonar University of Kerman. | ||
| 3Associate Professor, Department of Educational Sciences, Shahid Bahonar University of Kerman. | ||
| چکیده [English] | ||
| چکیده زمینه و هدف: امروزه سواد خواندن یکی از مهمترین مهارتهای مورد نیاز برای هر انسانی در هر جامعهای است زیرا که این مهارت، ابزار تفکّر و حلّ مسئله و یادگیری در همۀ زمینههاست. بهبود مهارت سواد خواندن با کاربست سبکشناسی لایهای در تحلیل متون ادبی، موضوع اصلی این پژوهش است. روشها: روش مورد استفاده در این مقاله، توصیفی - تحلیلی و بر مبنای مطالعه و کاربست نظریهها در کلاسهای درس دورۀ متوسطه است. یافتهها: تحلیل متون ادبی بر پایۀ سبکشناسی لایهای، آن هم در فرایند تدریجی آموزش در چهارچوب مدل سازندهگرایی، میتواند ابتدا به تقویت «درک مطلب» به عنوان مهمترین شاخص سواد خواندن و سپس به بهبود کل مهارت در انواع متون(اعم از ادبی، علمی، اطّلاعاتی و ...) بینجامد. علاوه بر این، نتایج و دستاوردهای تحلیل سبکشناسانۀ متون ادبی، می-تواند خود، پشتوانهای گردد برای نقد روشمند ادبی، آفرینش سازههای نوین ادبی و بهبود هر چه بهتر مهارت سواد خواندن. نتیجه: هدف از سبک شناسی لایهای، تحلیل، واکاوی و درک و فهم تمامی لایههای برونی و درونی متن، برای دستیابی به نوعی سبک شخصی و نیّت مؤلّف است و این اقدامات در مواقعی با مراحل پنجگانۀ مهارت«دقیق خوانی» و همچنین با سطوح عالی یادگیری «بلوم» مناظر میشود | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| سواد خواندن, تفکّر نقّاد, متون ادبی, سبکشناسی, لایهای | ||
| مراجع | ||
|
آرمسترانگ، توماس (1390). هوشهای چندگانه در کلاس درس. ترجمۀ مهشید صفری. تهران: مدرسه.
آمابلی، ترزا (1399). شکوفایی خلّاقیت. ترجمه حسین قاسمزاده و پروین عظیمی. تهران: دنیای نو.
احمدی، حدیث؛ پناهی، میهن؛ یگانه، سپیده (1399). «سبکشناسی لایهای غزلیات سلمان ساوجی (لایههای نحوی و واژگانی)». بلاغت کاربردی و نقد بلاغی. 5. (2)، 11-28
استیگلر، جیمز؛ هیبرت، جیمز (1384). شکاف آموزشی، بهترین ایدهها از معلّمان جهان برای بهبود آموزش در کلاس درس. ترجمۀ محمدرضا سرکارآرانی و علیرضا مقدّم. تهران: مدرسه.
اسماعیلپور مطلق، ابوالقاسم (1397). اسطوره، ادبیات و هنر. تهران: چشمه.
.................................................. (1401). اسطوره بیان نمادین. تهران: سروش.
امامی، نصراللّه (1400). مبانی و روشهای نقد ادبی. تهران: جامی.
باتلر، دیوید (1400). تندخوانی با نیمکرۀ راست مغز. ترجمۀ مریم سیاحی. تهران: آرایان.
پورداوود، ابراهیم (1309). ادبیات مزدیسنا، ترجمه و تفسیر یشتها، جلد 1 و 2. بمبئی: انجمن زرتشتیان ایرانی.
جعفری، مسعود؛ تنها، زهرا (1403). «رابطه ادراک از محیط سازندهگرا و عملکرد تحصیلی: نقش میانجی یادگیری خودراهبر و درگیری تحصیلی»، مطالعات آموزش و یادگیری، 16(2)، 29-56.
دورقی نجمی، شیما؛ زارعی، محمّدحسین (1403). «شناسایی و اعتبارسنجی فرصتها و شرایط و نیازهای آموزشی معلّمان در جهت توسعۀ حرفهای و ارتقای کیفیت تدریس». نظریه و عمل در تربیت معلّمان. 10(18)، 305-323.
رشیدی، زهرا (1403). «آموزش پژوهشمحور: حلقۀ مفقودۀ چرخۀ کیفیت در آموزش و یادگیری نظام آموزش عالی ایران».مطالعات آموزش و یادگیری. 16(2)، 297-302
سرکاراتی، بهمن (1398). سایههای شکارشده. تهران: طهوری.
سیف، علیاکبر (1400). روانشناسی پرورشی نوین. تهران: دوران.
شمیسا، سیروس (1385). بیان.تهران: میترا.
.................................... (1382). سبکشناسی شعر.تهران: فردوس.
...................................... (1386 الف).معانی. تهران: میترا.
...................................... (1383). نقد ادبی. تهران: فردوس.
.................................... (1386 ب). نگاهی تازه به بدیع. تهران:میترا.
علینقی، حسین؛ محسنینیا، ناصر (1399). «سبکشناسی لایۀ آوایی اشعار کمالالدّین اسماعیل و اثیر اومانی بر اساس سبکشناسی لایهای». متنپژوهی ادبی بهار، 24، (83)، 297-334.
قاسمی، محمود؛ تاجیک اسماعیلی، عزیزاللّه؛ مثنوی، امیر (1391) «مقایسۀ روشهای تدریس فارسی معلّمان بر افزایش میزان سواد خواندن و درک مطالب درسی دانشآموزان پایۀ چهارم ابتدایی شهر تهران». علوم تربیتی. 19. (2)، 67-86
عبادی جمیل، سعید؛ رضاییدشتارژنه، محمود؛ قلعهخوانی، گلناز (1395). «بررسی اسطورۀ ضحّاک بر اساس ساختار تقابلهای دوگانۀ کلود لوی استروس». جستارهای نوین ادبی. (195)، 67-92.
فتوحی، محمود (1396). درآمدی بر ادبیاتشناسی. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
........................ (1400). سبکشناسی، نظریهها، رویکردها و روشها. تهران: سخن.
فردوسی، ابوالقاسم. (1366). شاهنامه، به تصحیح جلال خالقی مطلق. نیویورک:Bibliotheca persica
قبول، احسان؛ یاحقی، محمدجعفر؛ محمّدیاری، اشرف (1395). «بررسی میزان رشد تفکّر انتقادی دانشجویان رشتۀ زبان و ادبیات فارسی (مورد مطالعه: دانشجویان دانشگاه فردوسی مشهد)». نقد ادبی. 9. ( 33). 177-205
کبیری، مسعود؛ شوندغربی، الهام، (1402). «مدلسازی نقش عوامل در نگرش معلّمان به پژوهش و ارائۀ چارچوبی برای ارتقای آن». نظریه و عمل در تربیت معلّمان. 9، (16)، 281-306.
کریستین سن، آرتور (1393). نمونههای نخستین انسان و نخستین شهریار. ترجمه ژالۀ آموزگار و احمد تفضّلی. تهران: چشمه.
کریمی، عبدالعظیم (1384). «بررسی نتایج مطالعۀ بینالمللی پیشرفت سواد (PIRLS) ». تعلیم و تربیت. 21. (1). 1-36 .
کزّازی، میرجلالالدین (1386). نامۀباستان. ج1. تهران: سمت.
گلسر، ویلیام (1400 الف). تئوری انتخاب. ترجمۀ علی صاحبی. تهران: سایه سخن
............. (1373). مدارس بدون شکست. ترجمۀ ساده حمزه. تهران: رشد.
.............. (1400 ب). مدرسۀ کیفی. ترجمۀ علی صاحبی. تهران: سایه سخن.................... (1399). معلّم مدرسۀ کیفی. ترجمۀ علی صاحبی.تهران: سایه سخن.
لیبرمن، دانیل ز؛ لانگ، مایکل ای (1402). دوپامین، مولکولی با خواص شگفتانگیز. ترجمۀ محمّد اسماعیل فلزی. تهران: مازیار.
لیپمن، میتیو و همکاران (1395). فلسفه در کلاس درس. ترجمۀ محمّدظهیر باقری نوعدوست. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
لیندا، الدر؛ پریچارد، پل (1400). آشنایی با هنر پرسشگری سقراطی. ترجمۀ پیام یزدانی. تهران: اختران.
...................................... (1401). آشنایی با هنر تفکّر راهبردی. ترجمه امین هاشمی و آرش اردهالی. تهران: اختران.
...................................... (1399).آشنایی با هنر دقیقخواندن بر اساس مبانی و اصول تفکّر انتقادی.ترجمۀ پیام یزدانی.تهران: اختران
................................... (1400). تفکّر انتقادی.ترجمه اکبر سلطانی و مریم آقازاده. تهران: اختران.
میرصادقی، جمال (1394). عناصر داستان. تهران: سخن.
نجفیپازکی، معصومه (1391). سواد خواندن، آموزش درک خوانداری. تهران: مدرسه.
نوولا، استیون (1401). ذهن فریبکار شما، راهنمای علمی برای مهارتهای تفکّر نقّاد. ترجمه اکبر سلطانی و مریم آقازاده. تهران: اختران.
یافتیان، نرگس؛ نکوئی قهفرخی، اسماء (1403). «بررسی ادراکات استعاری دانشآموزان دختر و پسر پایۀ چهارم دربارۀ حل مسائل ریاضی». مطالعات آموزش و یادگیری. 16(1)، 211-236
یوسفزاده چوسری، محمدرضا؛ راخدپور، اسدالله (1403). «مطالعۀ تطبیقی تجارب کشورهای پیشرو در زمینۀ آموزش بینالمللی». نظریه و عمل در تربیت معلّمان. 10(18)، 221-243.
یوسفی، غلامحسین (1379). چشمۀ روشن. تهران: علمی.
یونگ، کارلگوستاو (1401). روانشناسی و تعلیموتربیت. ترجمۀ علیمحمّد برادران رفیعی. تهران: جامی.
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 236 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 90 |
||