| تعداد نشریات | 25 |
| تعداد شمارهها | 556 |
| تعداد مقالات | 4,414 |
| تعداد مشاهده مقاله | 7,329,690 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,818,819 |
کاربرد رویکرد پساساختارگرایی در آموزش طراحی معماری برای بهبود کیفیت تدریس (مطالعه موردی: طرح ۵) | ||
| مطالعات بین رشته ای در آموزش | ||
| مقاله 3، دوره 4، شماره 3 - شماره پیاپی 12، مهر 1404، صفحه 53-86 اصل مقاله (1.71 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.48310/ise.2025.19356.1327 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه نیک نهاد1؛ محمد پروا* 1؛ حسین افلاکی فرد2؛ هادی کشمیری1 | ||
| 1گروه معماری، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران | ||
| 2گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف این پژوهش، طراحی الگوی رویکرد پساساختارگرایی در آموزش طراحی معماری بهمنظور بهبود کیفیت تدریس، با تمرکز بر درس «طرح معماری ۵» است. با توجه به چالشهای موجود در ساختار سنتی آموزش طراحی، این مطالعه تلاش دارد تا با بهرهگیری از مبانی پساساختارگرایی، زمینههای تحول در محتوای آموزشی، فرایند تدریس و نقشآفرینی دانشجویان را شناسایی و تحلیل کند. روش پژوهش حاضر کیفی و با استفاده از راهبرد فراترکیب مبتنی بر تحلیل مضمون تدوین شده است. بهمنظور بررسی پیشینه نظری مرتبط با رویکرد پساساختارگرایی در طراحی معماری، جستوجویی نظاممند در پایگاههای علمی معتبر داخلی و بینالمللی مانند: (Scopus، Web of Science، ScienceDirect، SID و ( Noormags در بازه زمانی 1960 تا 2024 انجام شد. از میان 325 سند شناساییشده، پس از ارزیابی محتوایی و علمی، 96 سند که بیشترین ارتباط با اهداف پژوهش داشتند انتخاب و اطلاعات آنها برای تدوین مبانی نظری و تقویت تحلیلها مورد استفاده قرار گرفت.جهت تحلیل داده ها در روش تحلیل مضمون از نرمافزار ATLAS.ti و از طریق کدگذاری باز، محوری و انتخابی مؤلفههای کلیدی آموزش مبتنی بر رویکرد پساساختارگرایی از طریق مطالعات نظری و مصاحبه استفاده شده است.جامعه آماری پژوهش اساتید دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز و دانشگاه سراسری شیراز است که با روش نمونهگیری هدفمند 6 نفر به عنوان حجم نمونه انتخاب شده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که رویکرد پساساختارگرایی از طریق تأکید بر چندمعنایی، بازاندیشی، خودبیانگری، و زمینه مندی فرهنگی میتواند به ارتقای کیفیت تدریس، افزایش خلاقیت طراحی و توانمندسازی دانشجویان در فرآیند تولید معنا در پروژههای معماری منجر شود. نتایج همچنین بیانگر ضرورت بازنگری در برنامه درسی طرح ۵ و توجه به ساختارشکنی در طراحی تمرینها و شیوه ارزیابی است. این پژوهش میتواند الگویی نوین برای بهبود آموزش طراحی معماری فراهم سازد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| برنامه درسی'؛ پساساختارگرایی'؛ کیفیت آموزش'؛ اعتبار یابی'؛ الگو '؛ '؛ طرح معماری 5 | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Application of the Poststructuralist Approach in Architectural Design Education to Improving Teaching Quality (Case Study: Design Studio 5) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| FATEMEH NIKNAHAD1؛ Mohammad Parva1؛ Hossein Aflaki Fard2؛ Hadi Keshmiri1 | ||
| 1Department of Architecture, Shi.C., Islamic Azad University, Shiraz, Iran | ||
| 2Department of Educational Sciences, Farhangian University, Tehran, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| The aim of this study is to design a model based on the poststructuralist approach in architectural design education, with a focus on improving the quality of teaching in the course “Architectural Design 5.” Considering the challenges inherent in the traditional structure of design education, this research seeks to explore and analyze the potential for transformation in educational content, teaching processes, and student engagement by drawing on the foundations of poststructuralist theory. The research follows a qualitative methodology using the meta-synthesis strategy based on thematic analysis. To investigate the theoretical background related to the poststructuralist approach in architectural design, a systematic search was conducted across reputable national and international academic databases, including Scopus, Web of Science, ScienceDirect, SID, and Noormags, covering the period from 1960 to 2024. Out of 325 identified documents, 96 were selected based on scientific and content relevance to the research objectives, and their information was utilized to develop the theoretical framework and support the analysis. Data analysis was performed using ATLAS. ti software and implemented through open, axial, and selective coding of key components of poststructuralist-based design education, extracted from both theoretical studies and interviews. The research population included faculty members from Shiraz Islamic Azad University and Shiraz University, with a purposive sample of six participants. The findings indicate that the poststructuralist approach-by emphasizing polysemy, reflexivity, self-expression, and cultural contextualization-can enhance teaching quality, foster design creativity, and empower students in the process of meaning-making within architectural projects. The results also underscore the necessity of revising the Design 5 curriculum, including rethinking design exercises and assessment methods through a deconstructive lens. This study offers a novel model for improving architectural design education. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Poststructuralist approach, architectural design education, teaching quality, Architectural Design 5 | ||
| مراجع | ||
|
افضلی، سعیده. (۱۴۰۰). طراحی و اعتباریابی الگوی برنامه درسی سواد چندفرهنگی دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان [رسالۀ دکتری، دانشگاه شهید بهشتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی]. پاول، جیمز ان. (۱۳۹۸). گامبهگام با جهان فلسفه و هنر مدرن: پستمدرنیزم (حسینعلی نوذری، مترجم؛ چاپ سوم). انتشارات نظر. تاری، نصیبه، ضرغامی، سعید، محمودنیا، علیرضا، و قائدی، یحیی. (۱۳۹۹). ماهیت ارتباط بین معلم و فراگیر در فرایند یادگیری الکترونیکی با تاکید بر آراء دلوز (مقاله مروری). فناوری آموزش، ۱۴(۳)، ۵۲۱–۵۳۲. تکبیری، فرزانه، خسروی، محبوبه، موسی پور، نعمت الله، ملکی، حسن، و افهمی، رضا. (۱۴۰۲). طراحی و اعتباریابی الگوی برنامة درسی مبتنی بر هنر پستمدرن با تأکید بر هنر مفهومی در دورة دوم ابتدایی. مطالعات آموزشی و آموزشگاهی، ۱۲(۱)، ۵۵۵–۵۹۷. دهقانی، مرضیه، و آزرمیبستانآباد، کریمه. (۱۴۰۲). عناصر برنامه درسی پست مدرن در آموزش عالی ایران، مزایا و معایب آن (مورد مطالعه: اعضای هیات علمی دانشگاه تبریز). مطالعات برنامه درسی آموزش عالی، ۱۴(۲۷)، ۷–۳۲. رزاقی اصل، سینا، و رحیمی آریایی، افروز. (۱۳۹۵). بررسی اهمیت و نحوه آموزش نقد بنا به دانشجویان رشته معماری از دیدگاه اساتید معماری ایران. نشریه علمی-پژوهشی انجمن علمی معماری و شهرسازی ایران، ۱۲، ۸۳–۹۳. رستمی نجف آبادی، مصطفی، و جهانبخش، عباس. (۱۳۹۲). راهکارهای ارتقای نقش دروس فنی در توان حرفهای فارغالتحصیلان کارشناسی معماری. فصلنامه مطالعات تطبیقی هنر، ۳(۶). رئیسی، ایمان. (۱۳۹۲). تحلیل محتوای معماری نشریات معماری ایران. در مجموعه مقالات نقد بازی: جستارهای نقد معماری (صص. بدون شماره صفحه). نشر کتابکده کسری. سجادی، مهدی، و دشتی، زهرا. (۱۳۸۷). تبیین و تحلیل تعلیم و تربیت از منظر پساساختارگرایی. فصلنامه اندیشهی نوین تربیتی دانشگاه علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه الزهرا، ۴(۱ و ۲)، ۸۱–۹۷. حجازی، سیده صبا. (۱۳۹۹). آسیبشناسی خلأ میان آموزش معماری و کار حرفهای در ایران و ارائه راهکارهایی جهت کاهش آن [پایاننامۀ کارشناسی معماری، دانشگاه هنر اصفهان، دانشکده معماری و شهرسازی]. خنیفر، حسین، و مسلمی، ناهید. (۱۳۹۸). اصول و مبانی روشهای پژوهش کیفی: رویکردی نو و کاربردی. نگاه دانش. سردشتی، سهراب، شفائی، مینو، و مظفر، فرهنگ. (۱۳۹۸). بکارگیری آموزش انتقادی در نظام آموزش معماری (مطالعه موردی کلاس طرح یک معماری کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد گرگان). فناوری آموزش، ۱۳(۳)، ۵۵۱–۵۶۴. شاهی، بتول. (۱۳۹۰). بررسی و مقایسه ماهیت تربیتی تفکر انتقادی از دیدگاه اسلام و پساساختارگرایی [پایاننامۀ کارشناسی ارشد، دانشگاه الزهرا (س)، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی]. شریف، حمید رضا. (۱۳۹۰). تفکر نقاد و ارزیابی ایدۀ طراحی معماری. صفه، ۲۱(۲)، ۵۳–۶۴. شریف، حمید رضا. (۱۳۹۳). تعامل مدرس و دانشجو در کارگاه طراحی معماری (تفکر انتقادی مدرس و تفکر خلاق دانشجو). فصلنامه آموزش مهندسی ایران، ۱۶(۶۴)، ۲۳–۳۸. شعبانی، حسن. (۱۴۰۲). روش تدریس پیشرفته (چاپ دوازدهم). نشر سمت. صادقی، فرشته رویا، دژدار، امید، جلالیان، سارا، و اردلانی، حسین. (۱۳۹۹). آسیبشناسی آموزش در کارگاههای معماری با رویکردی سازندهگرا به ماهیت دانش طراحی. نشریه هنرهای زیبا معماری و شهرسازی، ۲۵(۴)، ۴۳–۵۴. قائمپناه، مهدی، معماریان، غلام حسین، و محمدمرادی، اصغر. (۱۴۰۲). تبیین بیعدالتیهای اجتماعی در آموزش معماری ایران مبتنی بر نظریه تعلیم و تربیت انتقادی. معماری و شهرسازی آرمان شهر، ۱۶(۴۵)، ۱۴۷–۱۶۰. علیزاده میاندوآب، آیناز. (۱۳۹۷). نقش نقد و بررسی جایگاه آن در آموزش طراحی معماری (تأثیر نقد در ماهیت طراحی معماری) [رسالۀ دکتری، دانشگاه تهران، پردیس بینالمللی کیش]. علیزاده میاندوآب، آیناز، اکرمی، غلام رضا، و نجاتی، پوریا. (۱۴۰۱). نقد و بررسی آموزش نقدمحور در طراحی معماری. نشریه علمی باغ نظر، ۱۹(۱۱۱)، ۳۷–۵۰. لچت، جان. (۱۴۰۲). پنجاه متفکر بزرگ معاصر از ساختارگرایی تا پساانسانگرایی (پیروز ایزدی، مترجم). نشر ثالث. غریبپور، افرا. (۱۳۹۸). سنجش امکان توجه به مولفههای فرهنگی در آموزش دوره پایه طراحی معماری. هویت شهر، ۱۳(۳۸)، ۵–۲۰. منشی، مریم، طاهایی، سیّد عطااله، و میرشاهزاده، شروین. (۱۴۰۲). بررسی تطبیقی برنامه آموزشی، فضاها و فناوریهای نوین آموزشی در نظام آموزش معماری پنج دانشگاه برتر جهان. فناوری آموزش، ۱۷(۴)، ۹۱۹–۹۴۹. لیوتار، ژان فرانسوا. (۱۳۹۵). وضعیت پستمدرن (گزارشی درباره دانش) (حسینعلی نوذری، مترجم؛ چاپ ششم). نشر گام نو. میر ریاحی، سعید. (۱۳۸۵). نگرشی بر ارزشیابی در نظام آموزش طراحی. صفه، ۴۲، ۱۰۰–۱۱۱. هارلند، ریچارد. (۱۳۹۵). ابرساختگرایی: فلسفه ساختگرایی و پساساختگرایی (فرزان سجودی، مترجم؛ چاپ سوم). پژوهشگاه فرهنگ و هنر. یزدانجو، پیام. (۱۳۹۷). ادبیات پسامدرن (چاپ ششم). انتشارات مرکز Bijl, A. (1995). Ourselves and computers: Difference in minds and machines. Springer. Cherryholmes, C. H. (1988). Power and criticism: Post-structural investigations in education. Teachers College Press. Desouki, M., Shiba, A. S. E., & Elboshy, B. (2022). An effective architectural criticism teaching framework to link and enhance design skills. Advances in Engineering Science, 54(4), 1595–1605. Dutton, T. A. (Ed.). (1991). Voices in architectural education: Cultural politics and pedagogy. Bergin & Garvey. Huisman, J., Brockerhoff, L., & Laufer, M. (2015). Factors affecting the quality of higher education: A literature review. Scoping report for the Dutch Education Council. [Publisher not identified]. Mann, L. H. (1990). Architecture as social strategy: Structures for knowledge for change [Doctoral dissertation, University of California, Berkeley]. University of California, Berkeley. Nasir, M., Assya’bani, R., Noor, I., & Iqbal, M. (2024). Postmodernism educational philosophy (curriculum review, learning methods and the role of teachers). The International Journal of Education Management and Sociology, 3(2), 78–87. O’Brien, B., Tuohy, D., Fahy, A., & Markey, K. (2019). Home students’ experiences of intercultural learning: A qualitative descriptive design. Nurse Education Today, 74, 25–30. Özersay, F. (2004). A post-structural analysis of the architectural education-technology relationship [Doctoral dissertation, University of Sheffield]. University of Sheffield. Richey, R. C., & Klein, J. D. (2014). Design and development research: Methods, strategies, and issues. Routledge. Sandelowski, M., & Barroso, J. (2006). Handbook for synthesizing qualitative research. Springer Publishing Company. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 588 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 406 |
||