پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 25 |
| تعداد شماره‌ها | 556 |
| تعداد مقالات | 4,414 |
| تعداد مشاهده مقاله | 7,328,740 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,818,332 |
طراحی الگوی سه‌سطحی آموزش نقد جنبش‌های معنوی بر پایه تربیت اسلامی (مطالعه موردی مکتب ذِن بودیسم) | ||
| پژوهش در آموزش معارف و تربیت اسلامی | ||
| دوره 7، شماره 2، تیر 1405، صفحه 71-96 اصل مقاله (3.17 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.48310/riet.2025.20945.1537 | ||
| نویسندگان | ||
| یاسر بخشیان* 1؛ محمد حسین زارعی رضائی2؛ احمد امدادی2 | ||
| 1گروه آموزش الهیات، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران | ||
| 2گروه آموزش الهیات، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| هدف پژوهش حاضر پاسخ به این سوال است که الگوی سه‌سطحی آموزش نقد جنبش‌های معنوی نوپدید بر پایه تربیت اسلامی از چه ساختار و مؤلفه‌هایی برخوردار است و چگونه می‌توان آن را در نقد منظومه فکری- تربیتی ذن بودیسم به کار بست؟ به منظور دستیابی به این هدف، پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی و رویکردی تطبیقی، از طریق واکاوی متون اصیل اسلامی و منابع معتبر ذن، به طراحی الگویی ساختاریافته در سه سطح سنجش مبانی فلسفی- الهیاتی، تحلیل روش‌های تربیتی- عملی و ارزیابی پیامدهای فردی و اجتماعی پرداخت. یافته‌های تحقیق نشان داد که مکتب ذن با وجود جذابیت‌های ظاهری، در سطح مبانی از هستی‌شناسی پان‌انتیستی و معرفت‌شناسی عقل‌ستیز رنج می‌برد؛ در سطح روش‌ها به تکنیک‌هایی بدون پشتوانه عقلانی و اخلاقی متکی است، و در سطح پیامدها به فردگرایی افراطی و غفلت از مسئولیت‌های اجتماعی می‌انجامد. در مقابل، تربیت اسلامی با ارائه منظومه‌ای توحیدی، فطرت‌محور و عقلانی، چارچوبی جامع برای نقد این جنبش‌ها عرضه می‌کند. نوآوری این تحقیق در ارائه الگویی نظام‌مند و قابل تعمیم برای آموزش نقد جریان‌های معنوی معاصر است که می‌تواند توسط نهادهای آموزشی و فرهنگی در مواجهه هوشمندانه با چالش‌های معنوی عصر حاضر به‌کار گرفته شود. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| تربیت اسلامی؛ مکتب ذن بودیسم؛ نقد تربیتی؛ جنبش‌های معنوی؛ الگوی سه‌سطحی آموزش | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Designing a Three-Level Model for Teaching the Critique of Spiritual Movements Based on Islamic Education (A Case Study of the Zen Buddhism School) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Yaser Bakhshiyan1؛ Mohammad Hossein Rezaei Zarei2؛ Ahmad Emdadi2 | ||
| 1Department of Theology, Farhangian University, Tehran, Iran | ||
| 2Department of Theology, Farhangian University, Tehran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| The purpose of the present study is to answer the question of what structure and components the three-level model for teaching the critique of emergent spiritual movements based on Islamic education possesses, and how it can be applied in critiquing the intellectual-educational system of Zen Buddhism. In order to achieve this goal, the present research, employing a descriptive-analytical method and a comparative approach, through the exploration of authentic Islamic texts and credible Zen sources, proceeded to design a structured model at three levels: assessing philosophical-theological foundations, analyzing educational-practical methods, and evaluating individual and social consequences. The research findings indicated that the Zen school, despite its superficial attractions, suffers from a panentheistic ontology and an anti-rational epistemology at the level of foundations; at the level of methods, it relies on techniques lacking rational and moral backing; and at the level of consequences, it leads to extreme individualism and the neglect of social responsibilities. In contrast, Islamic education, by presenting a monotheistic (Tawḥīdī), nature-centric (Fiṭrah-oriented), and rational system, offers a comprehensive framework for the critique of these movements. The innovation of this research lies in presenting a systematic and generalizable model for teaching the critique of contemporary spiritual currents, which can be utilized by educational and cultural institutions in an intelligent confrontation with the spiritual challenges of the present era. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Islamic Education, Zen Buddhism School, Educational Critique, Spiritual Movements, Three-Level Model of Teaching | ||
| مراجع | ||
|
قرآن کریم.
نهج‌البلاغه.
ابن‌سینا (1403ق). الاشارات والتنبیهات. قم: نشر البلاغة، ج3.
ابن‌عربی، محیی‌الدین (1422ق). فصوص الحکم. بیروت: دار الکتب العلمیة.
بهشتی، سید محمد (1360). ربا در اسلام. تهران: انتشارات بعثت.
تمیمی آمدی، عبدالواحد بن محمد (1410ق). غرر الحکم و درر الکلم. محقق: سید مهدی رجائی. قم: دار الکتاب الاسلامی.
جعفری، محمدتقی (1378). شناخت انسان: هدف زندگی، آزادی، عبادت. اندیشه دینی، 5(15)، ص230-250.
حرّعاملی، محمد بن الحسن (۱۴۰۹ق). وسائل الشیعة إلی تحصیل مسائل الشریعة. مؤسسه آل البیت علیهم‌السلام لاحیاء التراث، ج17.
خامنه‌ای، سید علی (1395/2016). بیانات در دیدار جمعی از اساتید دانشگاه‌ها. قابل دسترس در:
https://www.leader.ir/fa/speech/16146
خامنه‌ای، سید علی (1396). بیانات در دیدار با مردم قم. قابل دسترس در: https://www.leader.ir/fa/speech/16397
خمینی، سید روح‌الله (1378). آداب الصلوة. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
سخایی، مژگان (1381). درآمدی بر مطالعه مقایسه‌ای عرفان اسلامی و ذن بودایی. قبسات، 7(24)، ص128-114.
سخایی، مژگان (۱۳۸۴). نگرشی نقادانه به ذن بودایی از دیدگاه توحیدی. کتاب نقد، شماره ۳۵، ص۵۱-۶۸.
طباطبایی، سید محمدحسین (1390ق). المیزان فی تفسیر القرآن. قم: جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، ج18.
قاضی نعمان مغربی، ابوحنیفه النعمان بن محمد (۱۳۸۹). دعائم الاسلام و ذکر الحلال و الحرام و القضایا و الاحکام عن اهل بیت رسول‌الله(ع). تحقیق آصف فیضی. دارالمعارف، ج2.
کلینی، محمد بن یعقوب (1407ق). الکافی. مصحح: علی‌اکبر غفاری و محمد آخوندی. تهران: دار الکتب الاسلامیة، ج1-2.
مجلسی، محمدباقر (1403ق). بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار. بیروت: دار إحیاء التراث العربی، ج36، 1.
مصباح یزدی، محمدتقی (1390). فلسفه تعلیم و تربیت اسلامی. تهران: انتشارات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
مطهری، مرتضی (1392). فطرت. تهران: انتشارات صدرا.
ملاصدرا (1383). الحکمة المتعالیة فی الاسفار العقلیة الاربعة. تهران: بنیاد حکمت اسلامی صدرا، چاپ نهم، ج 1-9.
مولوی، جلال‌الدین محمد (۱۳۸۴). مثنوی معنوی. تصحیح ر. ا. نیکلسون. دفتر چهارم. شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
نوری طبرسی، حسین بن محمدتقی (۱۳۶۵). مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل. قم: مؤسسة آل البیت علیهم‌السلام لاحیاء التراث، ج12.
Abe, M. (1985). Zen and Western Thought. University of Hawaii Press.
Davidson, R. J., & Lutz, A. (2008). Buddha's brain: Neuroplasticity and meditation. IEEE Signal Processing Magazine, 25(1), p. 174-176.
Fromm, E., Suzuki, D. T., & De Martino, R. (1960). Zen Buddhism and Psychoanalysis. Harper & Brothers.
Garfield, J. L. (1995). The Fundamental Wisdom of the Middle Way: Nāgārjuna's Mūlamadhyamakakārikā. Oxford University Press.
Hori, V. S. (2003). Zen Sand: The Book of Capping Phrases for Kōan Practice. University of Hawaii Press.
Kabat-Zinn, J. (1990). Full Catastrophe Living: Using the Wisdom of Your Body and Mind to Face Stress, Pain, and Illness. Dell Publishing.
Kapleau, P. (1965). The Three Pillars of Zen: Teaching, Practice, and Enlightenment. Harper & Row.
Sekida, K. (1975). Zen Training: Methods and Philosophy. Weatherhill.
Suzuki, D. T. (1949). Essays in Zen Buddhism. Grove Press.
Suzuki, D. T. (1964). An Introduction to Zen Buddhism. Grove Press.
Suzuki, S. (1970). Zen Mind, Beginner's Mind. Weatherhill.
Watts, A. W. (1957). The Way of Zen. Pantheon Books.
Dumoulin, H. (2005). Zen Buddhism: A History. World Wisdom.
Dōgen, E. (2002). Master Dogen's Shobogenzo. Book 1. (G. W. Nishijima & C. Cross, Trans.). Windbell Publications. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 316 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 184 |
||