پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 25 |
| تعداد شمارهها | 533 |
| تعداد مقالات | 4,160 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,477,574 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,207,291 |
بررسی و تحلیل سؤالات آزمونهای نهایی درس علوم و فنون ادبی پایة دوازدهم بر اساس طبقهبندی شناختی بلوم | ||
| پژوهش در آموزش زبان و ادبیات فارسی | ||
| مقاله 3، دوره 7، شماره 1، فروردین 1405، صفحه 35-51 اصل مقاله (545.44 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.48310/rpllp.2026.21329.1286 | ||
| نویسندگان | ||
| قاسم مهرآور گیگلو* 1؛ عبدالحسین حیدری2؛ ابراهیم ساماانی2؛ امیرعباس حجامی3 | ||
| 1استادیار گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 14665-889 تهران، ایران. | ||
| 2گروه آموزش زبان انگلیسی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665، تهران، ایران | ||
| 3دانشجوی کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی گرایش نقد و نظریه ادبی دانشگاه گیلان | ||
| چکیده | ||
| پیشینه و اهداف: هدف پژوهش حاضر، تحلیل سؤالات آزمونهای نهایی درس علوم و فنون ادبی پایة دوازدهم بر اساس سطوح طبقهبندی شناختی بلوم در بازة زمانی سالهای ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۴ است روشها: پژوهش از نوع توصیفی ـ تحلیلی و با رویکرد آمیخته (کمی و کیفی) انجام شده است. دادههای پژوهش شامل کلیة سؤالات آزمونهای نهایی کشوری این درس در سالهای یادشده است. در مرحلة نخست، سؤالات بر اساس شش سطح شناختی بلوم (دانش، درک، کاربرد، تحلیل، ترکیب و ارزیابی) طبقهبندی شدند و برای اطمینان از روایی و پایایی، فرایند کدگذاری بهصورت دو مرحلهای و با نظر متخصّصان انجام شد. سپس فراوانی و درصد هر سطح محاسبه و توزیع سؤالات در سالهای مختلف با استفاده از آمار توصیفی و آزمون دقیق فیشر بررسی شد. یافتهها: نتایج پژوهش نشان داد که بیش از ۸۰ درصد از سؤالات در سه سطح پایینتر طبقهبندی بلوم (دانش، درک و کاربرد) قرار دارند و هیچ سؤالی در سطوح ترکیب و ارزیابی طراحی نشده است. آزمون دقیق فیشر وجود رابطة آماری معنادار میان سال برگزاری آزمون و سطح شناختی سؤالات را تأیید کرد؛ هرچند تغییرات فاقد الگوی منظم و تصاعدی به سمت سطوح بالاتر شناختی بودند.نتیجهگیری: این یافتهها بیانگر غلبة رویکرد حافظهمحور در طراحی سؤالات و کمتوجهی به مهارتهای تفکر انتقادی و خلاقیت در نظام ارزشیابی رسمی است. نتایج این پژوهش میتواند در بازنگری برنامههای درسی و طراحی آزمونهای آینده با هدف تقویت سطوح بالای شناختی مورد استفاده قرار گیرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آزمون دقیق فیشر؛ آزمونهای نهایی؛ تحلیل سؤالات؛ تفکر انتقادی؛ سطوح شناختی؛ طبقهبندی بلوم | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Review and analysis of final exam questions for the 12th grade literary sciences and arts course based on Bloom's taxonomy | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Ghasem Mehravar Giglou1؛ َAbdolhosein Heidari2؛ ٍEbrahim Samani2؛ Amirabbas Hajjami3 | ||
| 1Department of Persian Language and Literature Education, Farhangian University, P.O. Box 14665-889, Tehran, Iran | ||
| 2Department of English Language Teaching, Farhangian University, P. O. Box 14665-889, Tehran, Iran. | ||
| 3Master's student in Persian Language and Literature, Department of Literary Criticism and Theory, University of Guilan | ||
| چکیده [English] | ||
| Background and Objectives: The present study aimed to analyze the final examination questions of the Persian Literature and Rhetoric course (Grade 12) based on Bloom’s cognitive taxonomy during the period 2018–2025 (1397–1404 in the Iranian calendar). Methods: The study employed a descriptive-analytical design using a mixed-method approach combining both quantitative and qualitative analyses. The dataset consisted of all national final exam questions administered by the Iranian Ministry of Education during the specified years. In the first phase, questions were classified into Bloom’s six cognitive levels—Knowledge, Comprehension, Application, Analysis, Synthesis, and Evaluation. To ensure validity and reliability, dual independent coders reviewed the classifications, and inter-rater agreement exceeded 0.85. Descriptive statistics were used to determine the frequency and percentage of each cognitive level, and Fisher’s Exact Test was applied to examine the association between exam year and cognitive level distribution. Findings: The results revealed that over 80% of the questions belonged to the three lower levels (Knowledge, Comprehension, and Application), while no items were found at the Synthesis or Evaluation levels. Although Fisher’s Exact Test indicated a statistically significant relationship between year and cognitive level, the pattern of change lacked a consistent upward trend toward higher-order thinking. Conclusion: Overall, the findings demonstrate the dominance of rote-learning tendencies in national assessments and a relative neglect of higher-order cognitive skills, such as critical thinking and creativity. The study’s implications highlight the need for systematic revision of exam design and curriculum planning to promote advanced cognitive engagement in students. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Bloom’s taxonomy, Cognitive levels, Critical thinking, Final examinations, Fisher’s exact test, Question analysis | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 334 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 15 |
||