پیوندهای مفید
آمار
| تعداد نشریات | 25 |
| تعداد شماره‌ها | 556 |
| تعداد مقالات | 4,410 |
| تعداد مشاهده مقاله | 7,321,535 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,815,082 |
بررسی تجربی مراحل تحول شناخت ایمانی (18 تا 24 سالگی) | ||
| پژوهش در آموزش معارف و تربیت اسلامی | ||
| دوره 7، شماره 3، مهر 1405، صفحه 78-57 اصل مقاله (2.43 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.48310/riet.2026.20317.1496 | ||
| نویسندگان | ||
| محمود نوذری1؛ سجاد ذات محمد علی (محمدی)* 2 | ||
| 1گروه علوم تربیتی، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم، ایران | ||
| 2کارشناسی ارشد، گروه علوم تربیتی، دانشگاه طلوع مهر، قم، ایران | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش با هدف بررسی کمّی- کیفی تحول شناخت ایمانی در دو بُعد «شناخت دینی» و «معنابخشی دینی» در جوانان ۱۸ تا ۲۴ ساله مسلمان ایرانی، براساس چارچوب نوذری (۱۳۸۹) انجام شده است. روش تحقیق، تحولی مقطعی بوده و نمونه آماری شامل ۱۱۸ مرد با نگرش مثبت به دین در شهر دزفول بودند که با روش تصادفی انتخاب و با مصاحبه نیمه‌ساختاریافته مورد مطالعه قرار گرفتند. داده‌ها براساس مراحل تحول، در طیف ۱ تا ۴ نمره‌گذاری و با تحلیل واریانس (کمّی) و تحلیل محتوای کیفی بررسی شدند. یافته‌ها نشان داد روند تحول ایمان در این بازه سنّی، پیوسته و یکنواخت نیست و نوساناتی در میانگین نمرات سنین مختلف مشاهده می‌شود. تحلیل کیفی نیز تأیید کرد که همه مراحل تحول به‌طور همزمان در تمام سنین حاضر هستند. هرچند برخی از افراد، به ثبات کامل دینی دست یافته‌اند، ولی شدت و ضعف در میانگین نمرات سنین مختلف حاکی از ثبات نسبی و عدم تثبیت نهایی است. همچنین افزایش سن رابطه مستقیمی با تحول شناخت ایمانی نداشت. در بُعد شناخت دینی، بیشترین فراوانی متعلق به مرحله عرفی/استدلالی بوده و ضعف در استدلال‌های پیشرفته مشهود بود. در بُعد معنابخشی، نیمی از افراد در مرحله ناقص قرار داشتند و تبیین هدف خلقت عمدتاً عرفی و تقلیدی بود. در نتیجه، فرآیند تثبیت ایمان در آغاز جوانی کامل نشده و با چالش‌هایی مانند نوسانات تحولی، ضعف درونی‌سازی شناختی و عدم تعمیق معنابخشی مواجه است. این امر لزوم طراحی مداخلات آموزشی برای تقویت تفکر استدلالی و تعمیق معنابخشی در این سنین را نشان می‌دهد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| تحول؛ ایمان به خدا؛ شناخت ایمانی؛ شناخت دینی؛ معنابخشی دینی؛ جوانان؛ شهر دزفول | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| An Empirical Examination of the Stages of Faith Cognition Development among Young Adults Aged 18–24 | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Mahmoud Nozari1؛ Sajad Zat Mohamad Ali (Mohamadi)2 | ||
| 1Department of Educational Sciences, Research Institute of Hawzah and University, Qom, Iran | ||
| 2M.A., Department of Educational Sciences, Tolou-e-Mehr University, Qom, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| This study aimed to quantitatively and qualitatively examine the development of faith cognition among Iranian Muslim young adults aged 18–24 across two dimensions-religious cognition and religious meaning-making- based on Nowzari’s (2010) framework. A cross-sectional developmental research design was employed. The statistical sample consisted of 118 male participants aged 18–24 who held positive attitudes toward religion in Dezful, Iran. Participants were selected through random sampling and studied using semi-structured interviews. Data were scored on a four-point developmental scale and analyzed using analysis of variance (quantitative analysis) and qualitative content analysis. The findings indicated that the development of faith cognition across this age range was neither continuous nor uniform, with fluctuations observed in the mean scores across different age groups. Qualitative analysis further confirmed that all developmental stages were simultaneously present across the different age groups. Although some participants had achieved a high degree of religious stability, variations in mean scores across age groups suggested relative stability rather than complete consolidation. Moreover, increasing age was not directly associated with the development of faith cognition. In the dimension of religious cognition, the conventional/reasoning stage had the highest frequency, while weaknesses in advanced reasoning were evident. In the dimension of religious meaning-making, half of the participants were classified at the incomplete stage, and explanations concerning the purpose of creation were predominantly conventional and imitative. Overall, the findings suggest that the consolidation of faith is not fully achieved during early adulthood and remains subject to challenges such as developmental fluctuations, limited cognitive internalization, and insufficient depth of religious meaning-making. These findings highlight the need to design educational interventions aimed at strengthening reasoning abilities and deepening religious meaning-making among young adults in this age group. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Development, Faith in God, Faith cognition, Religious cognition, Religious meaning-making, Young adults, Dezful | ||
| مراجع | ||
|
قرآن کریم.
جان‌بزرگی، مسعود، (1386). دین در خلال تحول و شیوه‌های درمانگری مبتنی بر مذهب. در: روان‌شناسی: عرصه‌ها و دیدگاه‌ها.
حسین‌زاده، محمد (1389). معرفت دینی؛ عقلانیت و منابع. قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
حیدری، مجتبی (1395). بررسی تجربی تحول ایمان به خدا در گستره سنّی 7 تا 17 سال. رساله دکتری. قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
سرمد، زهره؛ بازرگان، عباس؛ حجازی، الهه (1387). روش‌های تحقیق در علوم رفتاری. تهران: مؤسسه نشر آگه.
طباطبایی، سید محمدحسین (1364). المیزان فی تفسیر القرآن. قم: نشر اسماعیلیان، ج15.
مصباح یزدی، محمدتقی (1387). خودشناسی برای خودسازی؛ به سوی خودسازی. قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
نوذری، محمود (1389). بررسی تحول ایمان به خدا در دوره کودکی، نوجوانی و آغاز جوانی: رویکردی روان‌شناختی ـ دینی. رساله دکتری. قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
نوذری، محمود (1400). رویکرد اسلامی به مراحل تحول دینداری- تولد تا هجده سالگی. قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
نوذری، محمود (1401). روان‌شناسی تحول دینداری. قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
Clore, V. & Fitzgerald, J. (2002). An alternative view of faith development. Journal of Adult Development, 9(2).
Cosgrove, M. P. (1988). Presuppositions of psychology. In: D. G. Benner (Ed.), Psychology and religion (pp. 193–197). Grand Rapids, MI: Baker Book.
Elkind, D. (1970). The origins of religion in the child. Review of Religious Research, no.12, p. 35–42.
Fowler, J. W. (1981). Stages of faith. San Francisco, CA: Harper.
Genia, V. (1995). Counseling and psychotherapy of religious clients: A developmental approach. Westport, CT: Praeger.
Goldman, R. G. (1964). Religious thinking from childhood to adolescence. London: Routledge & Kegan Paul.
Kladen, T., & Lichterfeld, U. F. (2006). Stage of lifespan? An alternative approach to religious development in adulthood. Brill Online, xi, p. 96–116.
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 106 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 8 |
||